Год таму Польшча аднавіла працу пунктаў пропуску «Кузніца» (з беларускага боку — «Брузгі») і «Баброўнікі» («Бераставіца»). За гэты час праз іх у абодвух напрамках праехалі больш за 1,3 млн чалавек, а беларусы вывезлі з Польшчы пакупкі на суму звыш за 125 млн злотых. Такія вынікі працы пераходаў за год падвяла польская Нацыянальная падатковая адміністрацыя.
Пра вынікі першага года працы пунктаў пропуску ў інтэрв’ю журналісту Рышарду Мінку распавёў прэс-сакратар Падляскага ўпраўлення Нацыянальнай падатковай адміністрацыі (KAS) Матэй Чарнецкі.
Мільён падарожнікаў і сотні тысяч аўтамабіляў
За апошнія дванаццаць месяцаў праз абодва пункты пропуску ў абодвух напрамках праехалі больш за 1,3 млн падарожнікаў. Аформілі больш за 410 тысяч легкавых аўтамабіляў, больш за 61,1 тысячы грузавікоў і больш за 15 тысяч аўтобусаў.
Польшча аднавіла працу пунктаў пропуску «Баброўнікі» і «Кузніца» 17 лістапада 2025 года. Першы з іх быў закрыты з 2023 года, другі — з 2021-га.
Як адзначае Матэй Чарнецкі, цяперашнюю сітуацыю на мяжы нельга непасрэдна параўноўваць з тым, што было некалькі гадоў таму, калі пераходы працавалі на поўную магутнасць без абмежаванняў.
«Вельмі складана параўноўваць гэтыя даныя з тым, што было яшчэ некалькі гадоў таму. Прычына — геапалітычная сітуацыя, вайна ва Украіне, а таксама дзейныя правілы ў дачыненні да тавараў, якія вывозяць у Беларусь і Расію і ўвозяць адтуль. Паўторнае адкрыццё пунктаў пропуску — гэта, па сутнасці, новая старонка ў гісторыі гэтых двух пераходаў», — тлумачыць прадстаўнік KAS.
Да закрыцця мяжы пасажырапаток быў у чатыры разы большы
Да пандэміі і наступнага закрыцця пунктаў пропуску рух на польска-беларускай мяжы быў значна больш інтэнсіўным. Паводле звестак Падляскага аддзялення Памежнай службы Польшчы, у 2019 годзе праз пункты пропуску ў Кузніцы і Баброўніках у абодвух напрамках прайшлі каля 5,5 млн чалавек і 2,3 млн транспартных сродкаў.
Праз Кузніцу за год аформілі каля 3,4 млн чалавек і амаль 1,5 млн транспартных сродкаў, у тым ліку 230 тысяч грузавікоў. Праз Баброўнікі — 2,1 млн чалавек і 880 тысяч транспартных сродкаў, у тым ліку 175 тысяч грузавікоў.
Пасля прыпынення руху ў Кузніцы ў лістападзе 2021 года амаль увесь грузавы паток з паўночнай часткі Падляскага ваяводства перанакіравалі ў Баброўнікі. У выніку колькасць аформленых там грузавікоў вырасла прыкладна са 175 тысяч у 2019 годзе да амаль 270 тысяч у 2022-м.
У 2022 годзе праз пункт пропуску ў Баброўніках аформілі 1,15 млн чалавек і 620 тысяч транспартных сродкаў.
Што купляюць беларусы: 140 тысяч чэкаў Tax Free на 125 млн злотых
Ранейшая карціна, калі паркоўкі каля гандлёвых цэнтраў Беластока былі запоўненыя аўтамабілямі з беларускімі нумарамі, а пакупнікі вывозілі па некалькі тэлевізараў за раз, засталася ў мінулым. Шмат у чым гэта звязана з забаронамі на вываз электронікі і агульнымі абмежаваннямі. Тым не менш грамадзяне Беларусі па-ранейшаму актыўна ездзяць за пакупкамі ў прыгранічны польскі рэгіён.
За год на двух пунктах пропуску зарэгістравалі больш за 140 тысяч дакументаў Tax Free. На іх падставе беларусы вывезлі тавары агульным коштам больш за 125 млн злотых. Пры гэтым для афармлення Tax Free сума пакупкі павінна перавышаць 200 злотых.
Часцей за ўсё ў чэках сустракаюцца:
- Прадукты харчавання: кава, гарбата.
- Адзенне і аксесуары: шапкі, шалікі і іншыя прадметы гардэроба.
- Дробная бытавая тэхніка і электроніка: прылады коштам да 300 еўра, напрыклад мяшкі для пыласосаў і розныя гаджэты, звязаныя з гігіенай.
Санкцыі і барацьба з кантрабандай
Эканамічныя абмежаванні супраць Расіі і Беларусі дзейнічаюць у абодвух напрамках. З Польшчы на ўсход забаронена вывозіць сучасныя тэхналогіі, а ў адваротным кірунку — увозіць шэраг важных відаў сыравіны (вугаль, сталь, газ), а таксама некаторыя бытавыя тавары, у тым ліку папулярныя пральныя парашкі.
Што тычыцца барацьбы з кантрабандай, то за год пасля адкрыцця пераходаў у Кузніцы і Баброўніках падатковая адміністрацыя затрымала 222 тысячы пачкаў нелегальных цыгарэт.
«Больш за палову гэтай колькасці прыпадае на адзін выпадак у Баброўніках — найбуйнейшую спробу кантрабанды цыгарэт у грузавым транспарце, якую нам удалося спыніць. Кантрабандысты схавалі 150 тысяч пачкаў цыгарэт», — расказвае Матэй Чарнецкі.
Парушальнікам пагражаюць сур’ёзныя санкцыі: акрамя канфіскацыі тавараў і буйных грашовых штрафаў, яны могуць страціць аўтамабіль, атрымаць ануляванне візы і шматгадовую забарону на ўезд у Шэнгенскую зону.



